De geschiedenis van de boerenzakdoek

Dutch Handkerchief Company is het enige bedrijf ter wereld dat nog echte traditionele boerenzakdoeken produceert. Van oudsher bestaan deze zakdoeken in twee maten: kleine voor in je zak - deze noem je mouchoirs - en de grote voor om je hals of hoofd - deze heten foulards. In het buitenland zie je vaak op de boerenzakdoek geïnspireerde bandana's, die meestal iets kleiner van formaat zijn en van dunnere stof gemaakt.

De meeste zakdoeken zijn rood, eertijds gekleurd door de wortel van de meekrapplant die vooral in de provincie Zeeland gekweekt werd. Ditzelfde rood zie je ook veel terug in de Zeeuwse klederdracht. Meekrap is een van de weinige natuurlijke pigmenten die kleurecht blijft. De rode zakdoek was bedoeld voor doordeweeks gebruik. Op zondag droegen de mannen een witte met rode motieven en de vrouwen een helemaal witte zakdoek. Wit met zwart was voor de rouw en wit met donkerblauw voor de halve rouw.

De patronen op de zakdoeken zijn allemaal op dezelfde manier opgebouwd: een niet al te drukke symmetrische rand rond een middenvlak vol strooimotiefjes, met soms in het midden een medaillon met een voorstelling. In de randen zijn vaak ranken en guirlandes te vinden, maar ook bloemen, stippeltjes of geometrishe motieven. De meeste motieven zijn afkomstig van stoffen die in de 17e eeuw naar Europa kwamen uit het Verre Oosten zoals China, India en Perzi├ź. Voorbeelden daarvan zijn gestileerde lotusbloemen, palmetten en paisley-motieven.

Bij stoffenfabriek Vlisco in Helmond zijn stalenboeken, receptenboeken en tekeningen te vinden die teruggaan tot 1868. Veel van de oorspronkelijke ontwerpen, die nog steeds gedrukt worden, blijken al sinds het midden van de 19e eeuw te bestaan.

 
 
  • Table runners
  • kaasmarkt Edam
  • bikinis
  • roodwitblauwvrouw
  • knapzak
  • dessin 923
  • Table runner with napkins
  • jurk
  • drukproces 943
  • GJ1
  • Drukproces 25673
  • Tafelkleed 936-02
  • stropdas
  • Table runner
  • Tafelkleed 943
  • Einde drukproces 25673
  • gj2
  • Boy
  • Tafelkleed 923
  • Tafelkleed 944